و سبب آن بود كه ايشان اعتقاد كرده بودند كه پيغامبر بايد تا فريشته باشد ، گفتند : چون دعوى نبوّت مىكنى ، دعوى فريشته [ اى ] ( 1 ) كرده باشى ، او گفت : من اين نمىگويم ، و نيز نمىگويم كه آنان را كه چشم شما ايشان را حقير مىدارد ، و ايشان ( 2 ) در چشم شما نمىآيند از قوم من كه ايمان آورده‌اند ، نگويم كه خداى ايشان را چيزى نخواهد دادن براى آن كه من درون ايشان و باطن ايشان ندانم ، خداى عالمتر است به آنچه در دل ايشان است ، اگر ايمان و نيّت خير در دل دارند ، ايشان را خير و ثواب دهد ، و اگر كفر و معصيت در دل دارند ، به حسب آنچه مستحقّ باشند با ايشان كار كند . * ( إِنِّي إِذاً لَمِنَ الظَّالِمِينَ ) * ، چه اگر من چنين كنم ، از جملهء ظالمان و ستمكاران باشم . ايشان به جواب در آمدند و گفتند : اى نوح ! با ما جنگ و جدال آغاز كردى و از حد و اندازه ببردى جدل با ما . و اصل جدل و اشتقاق او من الجدالة باشد ، و هى الارض ، يقال : جادلته فجدلته ، اى صارعته فصرعته على الجدالة ما به تو ايمان نخواهيم آوردن ، آنچه ما را وعده مىدهى از عذاب بيار اگر چنان كه راست مىگوى . نوح - عليه السّلام - جواب مىدهد ( 3 ) كه : آن به دست من نيست ، * ( إِنَّما يَأْتِيكُمْ بِه اللَّه إِنْ شاءَ ) * ، آن ، به فرمان خداست ، بيارد هر گه كه خواهد و شما نتوانى دفع آن كردن و در زمين عاصى شدن ( 4 ) و خداى را عاجز كردن و غالب شدن . آنگه گفت : * ( وَلا يَنْفَعُكُمْ نُصْحِي ) * ، نصيحت من شما را سود ندارد چون من خواهم كه شما را نصيحت كنم ، اگر خداى خواهد كه شما را غاوى كند . اگر گويند : نه ظاهر اين آيت دليل مىكند بر آن كه نصيحت پيغامبر سود ندارد آن را كه خداى تعالى غوايت او خواهد - و اين به خلاف مذهب شماست - جواب گوييم : در اين آيت اهل توحيد و عدل را چند جواب است : يكى آن كه : اوّلا در ظاهر ( 5 ) آيت نيست كه خداى تعالى غوايت كرده است يا خواسته ، در آيت بيش از اين نيست اگر خداى غوايت كند يا خواهد نصح پيغامبر سود

--> ( 1 ) . اساس : ندارد ، به قياس با نسخهء آو افزوده شد . ( 2 ) . آو ، ايشا / ايشان . ( 3 ) . همهء نسخه بدلها : جواب داد . ( 4 ) . همهء نسخه بدلها : عاصى باز ايستادن . ( 5 ) . آج ، لب ، آز : آن كه از .